Menapoz
KADINLARDA MENAPOZ

Menapozun kelime anlamı kadının son adetini görmesi demektir.Biz menapoz ile kadının son adetini görmesiyle baslayan dönemi yani kadının doğurganlık yeteneğini kaybedip yeni bir yasama basladığı dönemi anlıyoruz. Menapozu son günlerde sık sık duymaya baslamamız ‘Menapoz içinde bulunduğumuz çağın yeni bir hastalığı mıdır?’ sorusunu aklımıza getirmektedir. Menapoz yeni bir hastalık değildir., bir dönemin adıdır. Asrımızın baslarında ortalama yasam süresi 55-60 yıl kadar iken günümüzde ortalama yasam süresi 75-80 yıllara varmıstır. Menapoza girme yası yaklasık 48-52 yaslarıdır. Ortalama yasam süresinin artmıs olması hem kadınların menapoz dönemini daha uzun yasamalarına hem de menapoz dönemindeki kadın sayısının artmasına neden olmustur. Diğer bir deyisle yüzyılın basındaki bir kadın menapoza 50 yasında girmekte ve 60 yasında yasamını yitirmekte ise 10 yıllık bir menapozal yasam dönemi yasamakta iken günümüz kadını 50 yasında menapoza girmekte 75-80 yaslarında yasamını yitirmekte ise bu kadın 25-30 yıllık bir menapozal dönem yasamaktadır.

Bu uzun menapozal dönemin anlamı ise menapozda kadın vücudunda olan değisiklikleri kadının daha uzun süre yasaması veya bu değisikliklerle daha uzun süre karsı karsıya kalması demektir Menapozun nedeni kadın yumurtalıklarının görevlerini yapamayacak kadar yaslanmaları, artık tükenip bitmeleridir. Yumurtalıklar görevlerini yavas yavas yitirirler, bir noktada da artık hiç görev yapamaz hale gelirler bu andan itibaren de menapoz baslar. Yumurtalıkların iki tane önemli görevi vardır. Birincisi üreme yani bebek yapmak için her ay yumurtlamaları, diğeri ise kadınlık hormonu olan estrojen yapmalarıdır. Đste yumurtalıklar görev yapamaz hale geldiklerinde kadın bu iki önemli yeteneğini kaybeder, yani yumurtlayamadığı için bir daha bebek sahibi olamaz ve de artık kadınlık hormonu olan estrojeni yapamaz.Bebek yapma yeteneğini kaybetmesi artık pek önemli değildir çünkü bu yastaki kadınlar yeteri kadar bebek sahibidirler. Ancak estrojen yokluğunun etkileri önemlidir, çünkü estrojen yokluğu beraberinde önemli bir çok sağlık sorunu getirir.

Kadında estrojen eksikliğinin veya yokluğunun yarattığı sorunları su baslıklar altında inceleyebiliriz:

. Adet düzensizlikleri ve kesilmesi;

. Sıcak basmaları, terlemeler,uykusuzluk gibi sorunlar;

. Atrofik değisiklikler;

. Osteoporoz (kemik erimesi);

. Kalp ve damar hastalıklarının artması.

Simdi bunları yakından inceleyelim:

Adet düzensizlikleri ve kesilmesi :Yumurtalıklar görevlerini kaybetmeye basladıklarında önceleri yetersiz estrojen ve yumurta olusumu ortaya çıkar.Buna bağlı olarak da daha zor gebe kalma, ve adetler de bozulmalar , fazla yada az kanamalar, adet aralarında uzama yada kısalmalar görülmeye baslar. Estrojen yapımı tamamen bittiğinde ise artık kadın bir daha adet göremez ve bebek sahibi olamaz. Menapoza girme yaslarına yakın dönemde ortaya çıkan bu kanama değisiklikleri menapoza girerken olusan normal değisiklikler olabildiği gibi kadın üreme organları kanserleri gibi hastalıkların da belirtileri olabilir.Bu nedenle bu dönemdeki adet bozukluklarının mutlaka bir hekim tarafından değerlendirilip bu kanamanın normal mi yoksa anormal bir kanama mı olduğunun tanımlanması gerekmektedir. 48-52 yaslarında 6 ay adet görmeyen bir kadının menapoza girdiği kabul edilir. Bu altı aylık kanamasız dönemden sonra görülen her türlü lekelenme veya kanamalar mutlaka bir hekim Tara fından değerlendirilmelidir. Sıcak basmaları, terlemeler: Menapozun hemen herkes tarafından bilinen belirtilerini olustururlar.Sıcak basmaları bas-boyun ve göğüs bölgelerinde olur.Ciltte kırmızılık, genel vücut ısısında artıs ve ani terleme ile kendini gösterir. Belirti birkaç saniyeden birkaç dakikaya kadar değisen sürelerde olabilir. Nadiren bir saate kadar uzayabilir. Sıklığı nadirenden birkaç dakikada bir olmaya kadar değisebilir.Sıcak basmaları geceleri daha sık ve siddetli olarak görülür.Kadınları uyandırır, uykusuzluğa, sinirlerin bozulmasına yol açabilir.Bu belirtiler kadınların çoğunda 1-2 yılda sonlanırken bazılarında 5 yıl yada daha fazla devam edebilir.Bazı kadınlar bu belirtiyi hiç farketmeyebilirler. Kadınlara estrojen verildiğinde bu belirtilerin ortadan kalktığını biliyoruz.Sıcak basmaları ve terlemelerin baslaması kadında menapoz tedavisinin baslaması gerektiğine isaret etmektedir.

Atrofik değisiklikler:

Kadın saç telinden ayak tırnağına kadar estrojene bağımlı dokulara sahiptir. Estrojen yokluğunda tüm dokularında gerilemeler baslar.Cilt kırısmaya, kadifemsi parlaklık ve yumusaklığını kaybetmeye baslar.Memeler küçülür,sarkık hale gelir. Vücutta erkeksi sert kalın siyah kıllar çıkmaya, ses kalınlasmaya baslar. Genital organlar estrojene daha bağımlı olduklarından bunlardaki değisiklikler daha da siddetli olur.Yumurtalıklar, tüpler(kordonlar),rahim, vagen, dıs genital organlar küçülür, büzüsür, daralırlar. Enfeksiyonlara karsı drençlerini kaybederler, kolayca enfekte olabilecek hale gelirler.Vajenin nemli ıslak ortamı kaybolur,kuru burusuk dar bir hal alır, bu durumda cinsel iliski ağrılı ,kanlı hatta imkansız hale gelebilir. İdrar yolları özellikle idrar kesesi estrojene son derece duyarlıdır, bu nedenle eksiklik belirtileri burada da kendini gösterir, sık idrara çıkma, sık tekrarlayan idrar yolları enfeksiyonları baslar. Bütün bu belirtiler menapozal kadına estrojen vermekle kontrol altına alınabilmektedir.

Osteoporoz:

Osteoporoz kemik kütlesine azalma, kemiklerde incelme demektir.İncelen kemikler kolaylıkla kırılabilir hale gelirler.Osteoporozun değisik tipleri ve nedenleri vardır. Menapoza giren kadında hemen hızlı bir osteoporoz baslar, birkaç yıl hızlı osteoporoz devam eder sonra hızı azalır ve bu azalmıs hızda 70-75 li yaslara kadar devam eder.Biz bu menapoza menapozal osteoporoz diyoruz. 70 li yıllardan sonra senil osteoporoz dediğimiz yaslanmaya bağlı osteoporoz baslar.Menapozal osteoporoz özellikle kalça ve omurga kemiklerinde belirgindir.Omurga kemikleri iyice incelir küçük darbelerle kolaylıkla kırılırlar, her omur kemiğinin boyu kısalır, sekilleri bozulur ve sonuçta boyu 5-6 cm kısalmıs, kamburlasmıs tipik yaslı kadın görünümü ortaya çıkar.Keza kalça kemikleri iyice inceldiğinden en ufak darbelerle kolaylıkla kırılabilir hale gelmislerdir..Amerika Birlesik devletlerinde menapoza girmis her 1000 kadının 20 sinde kalça kemiği kırıkları görülmektedir, kırığı olan kadınların yarısı bu kırık nedeniyle ölmakte sağ kalanların büyük bir kısmıda yasamlarını geriye kalan kısmını tekerlekli sandalyede baskasının bakımına muhtaç olarak geçirmek zorunda kalmaktadır. Zira menapozal osteoporozlu kadınların kırık tedavileri fevkalade zordur. Günümüzde biz çok iyi biliyoruz ki, menapozal osteporozun nedeni estrojen eksikliği veya yokluğudur ve menapoza girmis kadınlara estrojen verdiğimizde osteporozun gelisimini çok büyük ölçüde engelleyebiliyoruz.Bu edenle menapozal kadınlara mutlaka estrojen ve yanında kalsiyum verilmesini öneriyoruz Estrojen verildiği sürece menapozal osteoporozu engeller, daha önce olusmus osteoporozla kaybolan kemik kütlesini yerine koymaz,kesildiğinde de osteoporoz devam eder.Buradan çıkan sonuçta estrojen verilmesine menapoza girilen erken yıllarda baslamak ve menapozal osteoporozun devam ettiği yıllar boyunca yani 70 hatta 75 li yıllara kadar devam etmek gerekliliğidir. Menapozal osteoporozu tedavi edebilen diğer osteoporoz ilaçları da vardır. ancak bunların hiç biri estrojen kadar ucuz ve etkili değil vede yan etkileri daha fazladır. Bu tip ilaçları estrojen kulanımının sakıncalı olduğu hastalarda kullanılmasını öneriyoruz, yani ilk seçilecek ilaç estrojen olmalıdır. Kalp ve Damar Hastalıkları: Üreme çağındaki kadınlar koroner hastalıklar bakımından erkeklerden 10 yıl geriden gelirler,myokart infarktüsü ve ani ölümler de ise 20 yıllık bir avantajları vardır.Menapoza girilmesiyle kadınların bu avantajları azalmaya baslar ve ileri yaslarda kalp ve damar hastalıkları her iki cinste aynı oranda görülmeye baslar.Bunun nedenin de üreme çağında yumurtalıklar tarafından yapılan estrojenin koruyucu etkisisnin menapozda estrojen eksikliği ile ortadan kalktığı olduğunu biliyoruz. Đste menapozal kadına estrojen verilmesiyle estrojenin kalp damar hastalıklarına karsı üreme çağlarındaki koruyuculuğunu devam ettirmis oluyoruz.‘Estrojen verilimine ne zaman baslanmalı ve ne kadar devam edilmelidir?’ sorusunun cevabı yukarıdaki açıklamaların ısığı altında ’Menapozal estrojen tedavisine terleme ve sıcak basmalarının basladığı anda baslanılmalı ve 70-75 li yıllara kadar devam edilmelidir’ olmalıdır. Estrojen veriliminin çesitli sekilleri vardır.Günlük hap ,cilde yapıstırılan bantlar ,enjeksiyonlar, fitilller,merhemler sekillerinde olabilirse de en yaygın olan ve önerileni günlük hap seklinde yada cilde yapıstırılan bantlar seklinde olan formlarıdır. Her iki sekilde ilaç kullanımında kadının arzusuna göre ilaçlarlar kadının adet görebileceği yada görmeyeceği seklinde programlanabilir ve her iki sekil arasında tedavinin yararlılığı bakımından fark yoktur. Estrojen verilimi ile kadında kanser gelisme sansının artabileceği endisesi yıllardan beri hem hastalar hem hekimler tarafından merak konusu olmus ve bu konu üzerinde çok uzun süren çesitli arastırmalar ve tartısmalar yapılmıs ve su noktaya gelinmistir.Ailesinde meme kanseri olanlarda ve kendisinde estrojene duyarlı kanseri olanlara estrojen verilmemesinin uygun olacağı , bunun dısındaki bütün kadınlara estrojenin hekim kontrolünde verilmesinde kadında kanser gelisme riskinin olmadığıdır. Konuyu söyle sonlandırmak istiyorum:Menapoza giren tüm kadınlar ‘ Menapoz yaslanmanın doğal bir sonucudur, herhangi bir sey yapmaya gerek yoktur’ gibi yanlıs bir düsünceye sahip olmamalıdırlar ve mutlaka bir hekim kontrolünde estrojen tedavisi almalıdırlar.

İnsan Kaynakları
MANUEL TERAPİ
OKUL ÇAĞI ÇOCUKLARINDA BESLENME
Ağrısız Doğum
Akıntılar
Baş Ağrıları
Bebeklerde Gaz Sancıları
Bel Fıtığı
Hipertansiyon Nedir?
Katarakt Tedavisi
Bebeğinizin Rahat Diş Çıkarması İçin Yapmanız Gerekenler
Prostat Ve Hastalıkları
Geleceğe Sağlıklı Adımlar
Menapoz
Kemik Erimesi (Osteoporoz)
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı
Meme Kanseriyle İlgili Bilmeniz Gerekenler.
Migren
Stresin Meme Kanserine Neden Olmadığı Belirlendi
YENİ YILA SAĞLIKLI BİR KALPLE GİRİN
Ülser Nedir?
Ramazanda Sağlıklı Beslenme

Anket

Hastanemizi tercih etme sebebiniz nedir?


Anket Sonuçları Yükleniyor. Lütfen Bekleyin ...

» Önceki Anket Sonuçları

E-Katalog Anlaşmalı Kurumlar   BİZE ULAŞIN :  444 44 17 Sanal Tur Tanıtım Filmimiz Neredeyiz
Tüm Hakları Saklıdır Özel Bigacan Hastanesi iletisim@bigacan.com
 |